Rahman ve Rahim olan, her türlü eksik ve noksandan münezzeh Allah’ın adıyla…

Öncelikle bizleri kendi varlığından halk eyleyen, varlığından haberdar edip, kulluğu ile şereflendiren ve kendisine muhatap kılan Rabbimize varlığının sınırsız ve sonsuzluğunca hamt ve şükreyleriz. O’na sonsuz şükranlarımızı sunarız. O’nun çok sevdiği, nurundan yarattığı, Habibi edibi Resulü peygamberimiz Sav. Efendimize ve onun ehlibeytine, ashabına ebeden sala-tu selam ederiz. Pirlerimize, Sultanlarımıza, efendilerimize ve gönül dostu kardeşlerimize sala-tu selam ederiz.

Değerli gönül dostu kardeşlerim; çok önemli konulardan biri olduğuna inandığım "İHLAS KAVRAMINI", Sultanımın himmet ve dualarıyla dilimin döndüğü kadarı ile siz gönül dostu kardeşlerime arz etme gayretinde olacağım inşallah.

İHLAS; ibadetimize esas olmak üzere, Rabbim için her ne yapmak istiyorsak, içten ve gönülden, samimiyetle, sadakatle, sevgi ile, hoşgörü ile yalnız ve sadece Allah cc. için yapmak, şirk, riya ve nifaktan uzak kalarak, Nefsin arzu ve isteklerinden, kötü duygu ve düşüncelerden arınıp, sıdk ile hulus-i kalp ile Rabbine vuslat etme gayretinde olmaktır İHLAS.

Gönül deryası gibi bir hazinenin maliki ve ruhani bir davranışa sahip olan o kimseler ki; varlığının Hakkın varlığından başka bir varlık olmadığına iman eden, bütün varlığı ve benliği ile Rabbine yönelip, varlığını Hakk’ın varlığında ifna ederek Rabbine ram olan gönül deryası gibi hazinenin sahibi olan o kimseler ki, işte o Hz. İnsandır. İhlas sahibi insan, ibadetin özüne aykırı olan her türlü gösterişten, şirkten, dünyalık kaygılardan, çıkar hesaplarından arınarak, saf ve tertemiz bir şekilde Rabbine yönelmesi birinci önceliği olmalıdır ve enaniyetinden nedamet duymalıdır.

İhlas esasında İslam’ın özüdür. İlmin ve amelin ruhudur. Söz konusu amelle iştigal eden Hakk yolcularına şeytanın, musallat olması asla mümkün değildir. Bakınız dostlar; Allah cc. Şeytana, kıyamet gününe kadar mühlet verdiğinde, şeytan şöyle mukabele etti; İblis, “Rabbim! Beni azdırmana karşılık, andolsun ki yeryüzünde kötülükleri onlara güzel göstereceğim, içlerinde ihlâsa erdirilmiş kulların hariç, onların hepsini azdıracağım” demişti. (Hicr: 39-40.) İblis, günahları kendilerine güzel göstererek, kafalarına şüphe ve kuşku sokarak azmalarına sebep olacağım demek istediğini anlıyoruz. “Yalnız içlerinden ihlâsa erdirilmiş kulların hariç.” (Sad, 83)

Değerli dostlar; İHLAS’lı kimselerin hedefi, kalbiyle, teslimiyetiyle, sadakatiyle ve davranışlarıyla yalnızca Rabbine yönelmesidir. Rabbine yakınlaşmayı ve O’na olan sevgisini her türlü dünyevi arzulardan arınarak saf bir şekilde yaşamını idame ettirmesi bir başka hedefi olmalıdır. İnsan ihlaslı olduğunda, her türlü riya, gösteriş ve dünya nimetlerinden firar edip, Rabbine vuslat etmelidir. Bu anlamda, "İHLAS" bir yönüyle de samimiyet ve dürüstlüğü ifade eder. Bir yandan da, Kuran’ı ifade ile İhlas, halas kökünden türeyen ihlas ibadetin özüne aykırı olan her türlü gösterişten, şirkten, dünyalık kaygılardan, çıkar hesaplarından arınarak, saf ve tertemiz bir şekilde Rabbine yönelmesini ifade eder.

Cenab-ı Hak kullarından ihlas isteyerek, Zümer Suresi Ayet 2’de şöyle buyurur: (Resûlüm!) Şüphesiz ki Kitab'ı sana hak olarak indirdik. O halde sen de dini Allah'a has kılarak (ihlâs ile) kulluk et. Buyuruyor Allah cc.

İhlaslı kimseler; amelleriyle, davranışlarıyla, duygu ve düşünceleriyle, ibadetlerine değer kazandıran, ihlaslı duygularla yoluna revan olan kimseler olsa gerek, değilmi dostlar. Bu fani alemde insan, ruh ve bedeni bir arada olduğunda bir anlam ifade eder, yoksa gerisi yalan. Malumunuz olduğu üzere; amel ve ibadetlerimiz zahirimizi, ihlas ise batınımızı temsil eder. Zahir ve batınımızı bir arada tutabilmek önceliklerimizden birisi olmalıdır. İhlas’sız bir amelin anlamı olmadığı gibi, ihlasın kemal değeri de yoktur.

İhlaslı kimseler, “Mutlak Tevhide” ulaşan kimselerdir dostlar. Hakikat yoluna intisap eden dostlar şu hususu çok iyi bilmelidirler ki, tevhidde devamlılık esastır. İhlas ve tevhid ilişkisi en sağlam ilişki olup, birbirinden kopmayan bir zincir gibidir. Aksi taktirde nefsaniyetinin esaretinde varlığını idame ettirir, yolu yokuş olur.

Allah cc., İhlas sahibi kimseleri yakin makamlarına vasıl ederek, her varlıkta Cenab-ı Hakk'ı mertebeleri ile birlikte müşahede eder. İhlası olmayan bir kimsenin, Hakk’a ait ilmel yakin, aynel yakin ve hakkel yakin mertebelerinden bi haber olurlar. Söz konusu mertebelerin tahsilinde başarılı olabilmenin öncüsü ihlas, en önemli etkendir. Ancak; ihlas ile Rabbine vuslatın gerçekleşmesi mümkün olabilir, nefsine ve Rabbine arif olabilir. Bu meyanda, şeriat, tarikat, hakikat ve marifet mertebelerinin tahsili ihlas mertebesinde olabileceğini anlıyoruz.

Netice olarak; Cenab-ı Hakk’ın arzu ettiği doğrultuda istikamet üzere olan kimseler, ihlasla, samimiyetle ve sadakatla Cenab-ı Hakk’ın rızasını kazanmak üzere çaba sarfeden kimseler, ihlasın hakikatine ve sırrına ulaşabileceklerini şu ayeti kerime ile müjdelenmektedir. Allah cc. Bakara Suresi 265 nci ayeti kerimesinde şöyle buyuruyor. “Allah’ın rızasını kazanmak arzusuyla ve kalben mutmain olarak mallarını Allah yolunda harcayanların durumu, yüksekçe bir yerdeki güzel bir bahçenin durumu gibidir ki, bol yağmur alınca iki kat ürün verir. Bol yağmur almasa bile ona çiseleme yeter. Allah, yaptıklarınızı hakkıyla görendir” diye buyuruyor Allah cc. Buradan şunu anlıyoruz dostlar. Rabbine gerçek manada sadakatla, samimiyetle ram olan bir ehli hakikat yolcusunun İblisle işi olmaz. Çünkü; ihlas sahiplerinin manevi yolculuğu, Rabbine vuslat yolculuğudur.

Ey Rabbim, İhlas Suresi'nin gücüyle, kalbimi ve ruhumu arındır, her daim hoşnut olduğun istikamette yürümeyi, İhlas Suresi'nin hakikatine erişmeyi bizlere nasip eyle. Her türlü hoşnut olmadığın hallerden bizleri uzak eyle. Amin.

Rabbim razı ve hoşnut olsun.

Kalın sağlıcakla.

Mustafa AYALTI
İstanbul, 24 2026